ห้องตัวอย่างเป็นเครื่องมือการตลาดที่ออกแบบมาอย่างประณีตที่สุดชิ้นหนึ่งในธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ แสงจัดมาแล้ว อุณหภูมิคุมไว้ที่ยี่สิบสี่องศา กลิ่นหอมอ่อน ๆ เพลงเบา ๆ เฟอร์นิเจอร์เลือกมาให้ห้องดูใหญ่ที่สุด และเหนืออื่นใดคือมันเงียบ ความเงียบนี้ทำงานหนักกว่าที่ใครสังเกต เพราะมันทำให้คนดูลืมถามคำถามที่สำคัญที่สุดข้อหนึ่งของการเลือกที่อยู่ ที่ตรงนี้เสียงเป็นอย่างไรในชีวิตจริง
คำถามนี้ไม่มีใครตอบแทนเราได้ เซลส์ตอบไม่ได้เพราะเขาไม่ได้อยู่ที่นั่น โบรชัวร์ไม่มีหน้าไหนพูดถึง และรีวิวออนไลน์ก็มักเขียนโดยคนที่ไปดูตอนกลางวันวันเดียวเหมือนกัน วิธีเดียวคือเอาหูไปฟังเอง และมันเป็นการตรวจสอบที่ไม่มีค่าใช้จ่ายเลยนอกจากเวลา
พิธีกรรมที่เราแนะนำคนใกล้ตัวเสมอใช้เวลาสองรอบ รอบแรกไปยืนหน้าโครงการหรือในซอยนั้นตอนเจ็ดโมงเช้าวันธรรมดา ช่วงเวลานี้จะบอกทุกอย่างเกี่ยวกับจราจรจริง มอเตอร์ไซค์เร่งเครื่อง รถเมล์ที่เบรกตรงป้ายหน้าโครงการ รถเก็บขยะที่มาตอนตีห้าครึ่ง เสียงเข้าแถวเคารพธงชาติของโรงเรียนที่อยู่ถัดไปสองซอย รอบที่สองไปตอนสองทุ่ม ช่วงนี้จะเปิดเผยสิ่งที่กลางวันซ่อนไว้ ร้านเหล้าที่เพิ่งเปิดวง ลานจอดรถบรรทุกที่ติดเครื่องทิ้งไว้ บ้านข้าง ๆ ที่เลี้ยงหมาสามตัว และเสียงจากคลับเฮาส์ของโครงการเอง ถ้าไปเสาร์อาทิตย์ได้อีกรอบยิ่งดี เพราะบางย่านเปลี่ยนนิสัยไปคนละคนตามวัน
มีอีกเสียงหนึ่งที่ต้องฟังและคนมักลืม คือเสียงของอนาคต แปลงที่ดินว่างข้างโครงการคือเครื่องหมายคำถามตัวใหญ่ วันนี้มันคือวิวโล่งที่เซลส์ชี้ให้ดู พรุ่งนี้มันคือไซต์ก่อสร้างที่มีเสาเข็มตอกอยู่สองปี และวันมะรืนคือตึกที่บังลมบังแดดพร้อมประชากรใหม่อีกหลายร้อยครัวเรือน วิธีตรวจคือดูผังเมืองรวมว่าแปลงข้างเคียงอยู่ในเขตสีอะไร สร้างอะไรได้บ้าง และมีอัตราส่วนพื้นที่อาคารต่อพื้นที่ดินเท่าไหร่ ข้อมูลนี้เปิดเผยและตรวจสอบได้ แต่แทบไม่มีผู้ซื้อรายย่อยคนไหนไปดู
เหตุที่เรายกให้เสียงเป็นเรื่องใหญ่กว่าที่คนคิด เพราะมันคือมลพิษที่หนีไม่ได้เมื่อย้ายเข้าไปแล้ว วิวไม่สวยเราปิดม่านได้ ครัวเล็กเราปรับตัวได้ พื้นไม่สวยเราปูทับได้ แต่เสียงทะลุผ่านผนังเข้ามาถึงหมอนทุกคืน และองค์ความรู้ด้านสาธารณสุขก็ยืนยันตรงกันมานานว่าเสียงรบกวนเรื้อรังสัมพันธ์กับคุณภาพการนอนที่แย่ลง ความดันโลหิต และความเสี่ยงโรคหัวใจ องค์การอนามัยโลกจัดให้มลพิษทางเสียงเป็นปัจจัยเสี่ยงด้านสิ่งแวดล้อมอันดับต้น ๆ ของเมือง
สำหรับคนที่ตกหลุมรักห้องไปแล้วและเสียงไม่ผ่าน ยังพอมีทางแก้ที่ต้องประเมินก่อนตัดสินใจ กระจกสองชั้นหรือกระจกลามิเนตลดเสียงจราจรได้อย่างมีนัยสำคัญ ผ้าม่านหนากับพรมช่วยลดการสะท้อนในห้อง และการจัดผังโดยเอาห้องน้ำหรือตู้เสื้อผ้าไว้ฝั่งที่ดัง เก็บฝั่งเงียบไว้ให้ห้องนอน ก็ช่วยได้จริง แต่ต้นทุนเหล่านี้ควรถูกนับเข้าไปในราคาที่เรากำลังจะจ่าย ไม่ใช่ค้นพบทีหลังหลังย้ายเข้า
ข้อสรุปสั้นที่สุดคือ ห้องที่สวยที่สุดในโลกจะไร้ค่าทันทีถ้าเรานอนในนั้นไม่หลับครับ หูจึงเป็นผู้เชี่ยวชาญที่ควรพาไปดูบ้านด้วยทุกครั้ง และค่าจ้างของมันคือศูนย์บาท
